Tahıl Tunceli'nin tüm ilçelerinde yetiştirilir. Bunun dışında sebzecilik ve bağcılık genel olarak Pertek, Çemişgezek, Mazgirt ve merkez ilçenin bazı kesimlerinde yapılır.
Ekili dikili alanlar il yüzölçümünün % 15'ini teşkil eder. Bunun dışında % 40'ını çayır ve meralar % 11'ini çıplak kayalar ve sular % 33'nü ormanlık ve fundalıklar kaplar.Tunceli'deki ekim alanı Türkiyede'ki ekim alanlarını % 0,3'ünü teşkil eder.
İLDE YETİŞTİRİLEN BAŞLICA ÜRÜNLER
1. Buğday
2. Arpa
3. Fasulye
4. Fiğ
5. Şekerpancarı
6. Soğan
7. Patates
8. Nohut
9. Mercimek
10. Yonca
İlde yetişen sanayi bitkilerinin üretimi önemsizdir.Eskiden köylüler kendi ihtiyaçları için tütün yetiştirirlerdi.Ancak bunun denetim altına alınmasıyla tütün ekimi tamamen durdurulmuştur.
SEBZECİLİK
Sebzecilik ilin güney kısmında özellikle Pertek, Çemişgezek, Mazgirt ilçeleriyle, Merkez ilçenin güney kısmındaki uygun arazide, Aktuluk Köyü ve çevresinde yapılmaktadır. Yeni yapılan baraj Aktuluk Köyünün önemli bir kısmını kaplamaktadır.
Sebzeler zaman zaman pazarlara getirilmekte ve pazarlanmaktadır. İl'de yapılan sebzecilik ilin ihtiyaçlarını karşılayamamakta, özellikle sonbahar ve kış mevsiminde sebze ihtiyacının büyük bir kısmı Elaziğ, Erzincan ve Mersin illerinden temin edilmektedir. İl merkezi ve ilçelerde yetiştirilen sebzeler iklim koşulları nedeniyle ancak temmuz aylarında yenilir duruma gelmekte ve iki ay gibi kısa bir süre sonra tükenmektedir.
İLDE YETİŞTİRİLEN BAŞLICA SEBZELER
1. Karpuz 2. Kavun
3. Domates
4. Biber
5. Patlıcan
6. Kabak
7. Salatalık
8. Soğan
9. Samısak
10. Fasulye
MEYVECİLİK
Sebzecilik gibi meyvecilik de genellikle ilin güney kısmında Pertek Çemişgezek ve Mazgirt'in güneyinde yapılmaktadır.Meyvecilik oldukça sınırli olup ihtiyacı karşılayacak nitelikte değildir.Ceviz, dut, badem gibi meyveler tüm ilçelerde yetiştirilir ve başka illere ceviz satışı da yapılır.Diğer meyve çeşitleri de Elaziğ, Erzincan, Adana ve Mersin illerinden temin edilmektedir.
İLDE YETİŞTİRİLEN BAŞLICA MEYVELER ŞUNLARDIR:
1. Armut
2. Üzüm
3. Ceviz
4. Badem
5. Elma
6. Erik
7. Kayısı
8. Dut
9. Vişne
10. Kiraz
11. Ayva
12. Şeftali
13. Zerdali
GÜBRELEME: iI'de yapay gübre tüketimi sınırlıdır. Merkezde zirai Donatım Şefliği aracılığı ile gübre dağıtımı yapılmaktadır. Ancak 1980 yılında 11.000 ton gübre tüketilmiştir. Gübre ihtiyacının günümüzde, 20.000 ton civarında olduğu tahmin edilmektedir. Genellikle azotlu gübre kullanılır. Son yıllarda gübre özel fabrikalardan temin edilmektedir.
Hayvansal gübre ilin çoğu yörelerinde kullanılmaktadır. Üreticinin gelirinin az olması nedeniyle yapay gübre alma olanağı sınırlıdır.
SULAMA :Tunceli, Akarsuları fazla olan bir il olduğundan sulama olanaklara fazladır. Ancak büyük akarsular dışında ufaklı akarsulann çok olmasına rağmen, dar ve derin vadilerde düzensiz rejimleri ile hızla aktıklanndan sulamaya olanak sağlamazlar. Sulama tesisleri de yeterli olmadığından sulama yapılmamaktadır. Köylerin çoğu kendi olanakları ile kazdıkları kanallardan ve bentlerden yararlanmak suretiyle sulama yapmaktadırlar. 1970 sonrası Toprak - Su Baş Mühendisliği'nce havuz ve sulama kanalları yapımı hızlanmıştır. Merkez köylerin bir kısmında sulama tesisleri yapılmiş ve ekili dikili alanların sulanması yapılmaktadır.
TOPRAKLARIN VERİMLİLİK DURUMU
Tunceli'de arazinin dağlık olması, yeterli sulama, gübreleme ve modem tarım araçlarının kullanılmaması nedeniyle çok düşüktür.
Türkiye ortalamasının da altındadır.1960'da 1980 yılına kadar geçen sürede tarım ürünlerinde verimlilik ancak % 3,6 oranında artmıştır.
Doğu Anadolu Bölgesi'nin dağlık bir yöresi olan Tunceli'de halkın ürettiği mallarını pazar yerinde satması gibi bir alışkanlığı gelişmemiştir. il merkezi ve ilçe merkezlerinde belli bir pazar yeri veya günü yoktur. Son yıllarda il merkezinde sadece sebze satan manavlar artmıştır. Çok az sayıda bakkal sebze satmaktadır.
Üreticinin üretim yaptığı alan kısıtlı olduğundan tarım işçisi yok denecek kadar azdır. Çiftçiler ürünlerini kendi çabalarıyla üretmekte ve ancak kendilerine yetecek miktarda ürün elde etmektedirler. İhtiyacı kadar ürün elde edemeyen çiftçiler de az değldir. Son yıllarda 1990 sonrası göç nedeniyle köylerde yapılan üretim durma noktasına gelmiştir. Un, sebze, meyve ihtiyaçlannı % 80'i il ve ilçe merkezinden temin edilmektedir. Aşiretler yerleşik durumdadır. Sadece Şavak aşireti yan göçebedir.
İLDE ÇİFÇİYE YARDIMCI OLAN KURULUŞLAR
1985 yılında İl Tarim Müdürlüğü adıyla birleşerek yeni isimler almışlardır
Çifçi Eğitim ve yayın Şube Müdürlüğü ( Teknik Ziraat Müdürü )
Hayvan Sağlığı Şube Md.( Veteriner İşl. Md. )
Bitki Koruma Şube Md. ( Zirai Mücadele ve Kar. Md. )
Proje ve istatislik Şube Md. (Hayvancılığı Geliştirme Md. )
Kontrol Şube Md. ( Gida )
Destekleme Şube Md. (Or-Köy )
il Köy Hizmetleri Merkez Müdürlüğ'ne bağlı Sulama Şube Md.
Tunceli Her Yönüyle 1. Bölüm
|
Tunceli
